Door Luo Xia
Vertaling Chinees-Engels: Mu Hai
Vertaling Engels-Nederlands: Sigrid Lensink-Damen en Karen van den Andel
Fantasize houdt de Chinese schrijfwijze van Chinese namen aan, dus eerst de achternaam en dan de voornaam.
Het is een enorm gedoe om een wapen naar Pluto mee te nemen. Dat weet ik. Maar pas toen ik het lichaam van Oude Yan vond, begreep ik hoe enorm dat gedoe werkelijk was.
Tijdens de ruimtebeveiligingscontrole zei de beveiliger: ‘Smokkelwaar! Besef je wel dat buskruit oxidatiemiddelen bevat? Het kan zelfs in een vacuüm ontbranden!’ Het was alsof hij een boerenpummel de les las tijdens zijn eerste ruimtereis – en eerlijk is eerlijk, dat was ik, een boerenpummel.
‘Ik heb deze Colt al jaren, nog nooit uit het oog verloren.’ Ik verwijderde de patroonhouder en opende de kamer om te laten zien dat het wapen ongeladen was. Toch liet de beveiliger het niet gaan. Oude Yan tikte de jongeman op de schouder.
‘Hij is mijn oud-klasgenoot. Laat het gaan. Doe het voor mij.’ Oude Yan kon bijna alles regelen onder het mom van “doe het voor mij”. Omdat ik privédetective was, kende ik Oude Yan goed. In mijn vak is het essentieel het doelwit en de cliënt grondig te onderzoeken. Op school was hij al een onruststoker, maar zoals iedereen die grote dingen bereikt, wist hij het momentum van het ruimteverkenningstijdperk te pakken en liftte daarop mee. Hij werd de meest succesvolle goudzoeker van die tijd en floreerde waar anderen faalden. Hij richtte het eerste particuliere ruimtevaartbedrijf in China op, dat begon met asteroïdenmijnbouw en het transport van ruimte-ijs. Later boorde hij pas echt een goudmijn aan: interstellair toerisme.
Alleen zij die het magnifieke landschap van Pluto hebben gezien, weten hoe verleidelijk interstellair toerisme is. Oude Yans basis bevond zich in het Tombaugh-district, op het Spoetnik-ijsveld. Op het moment dat we uit het ruimteschip stapten, was iedereen diep onder de indruk. De uitgestrektheid van hemel en aarde, met de zoutachtige ammoniaksneeuw die neerdwarrelde op het eindeloze ijsveld.
De hemel boven Pluto is schemerig en somber, zelfs midden op de dag, vergelijkbaar met een bewolkte avond op aarde. Het is dit doffe, obscure licht dat het besneeuwde woestijnlandschap een melancholische schoonheid verleent. Ik keek omhoog en zag dat de zon nog steeds de helderste ster aan de hemel was, maar door de afstand erg klein leek.
In schril contrast hiermee stond het enorme hemellichaam, Pluto’s maan Charon, die vele malen groter leek dan de maan van de aarde. Het grootste deel van Charon was in duisternis gehuld, met slechts een kring van licht langs de rand, als een gigantische diamanten ring die gevat was in de horizon van Pluto.
‘Hij lijkt zo groot omdat hij zo dichtbij staat,’ legde Oude Yan uit. ‘De afstand is 19.570 kilometer dat is zelfs minder ver dan de afstand tussen de Noordpool en de Zuidpool van de aarde. Iedereen die hier aankomt is onder de indruk van deze “maan”, maar je moet over twee jaar eens terugkomen. Dan zie je pas iets écht spectaculairs.’
De volgende dag begreep ik wat Oude Yan bedoelde met “iets echt spectaculairs” en waarom hij een sterrenreis voor een stel oud-klasgenoten had georganiseerd.
Oude Yan nam ons mee naar een pilaar. Het was een massief metalen gevaarte dat aan de voet van een krater stond, vlakbij de basis. Hij vertelde dat hij die had opgericht toen hij Pluto net had ontwikkeld en dat hij er elke dag een uur lang bovenop ging zitten mediteren. Het was een gewoonte geworden. Die gewoonte hield hij vol zolang hij op Pluto verbleef en die gewoonte heeft hij nooit veranderd. Wat was het doel van deze pilaar en wat betekende hij voor Oude Yan?
‘In feite heb ik Charon ontwikkeld vóór Pluto,’ zei Oude Yan. ‘Toen we voor het eerst ijs vervoerden, was Charon onze belangrijkste basis en het buitenaardse hoofdkantoor was ook op Charon gevestigd. Schepen pendelden voortdurend heen en weer tussen Charon en Pluto om goederen te vervoeren, wat een kostbare aangelegenheid werd. Ik heb me altijd afgevraagd of er niet een efficiëntere manier was om tussen Charon en Pluto te reizen. Later ontdekten we dat er inderdaad al meer dan 100 jaar geleden een methode was bedacht, maar die leek té absurd.’
‘Wat voor methode?’ vroeg iemand.
‘Een brug. Een brug tussen Charon en Pluto.’ Hij keek niet langer naar de hemel, maar draaide zich kalm naar ons toe toen hij deze woorden uitsprak.
‘Wat betekent dat?’ Iedereen was verbijsterd.
‘Een brug is niet een of andere metafoor. Een brug is gewoon een brug. Een betonnen brug die een rivier overspant. Alleen is de brug die dit keer overgestoken moet worden, de rivier de Styx.’ Oude Yan was van nature een ruwe bolster, maar nu hij citeerde de klassieken. Wat hadden de jaren in de ruimte hem toch wezenlijk veranderd!

Ik begreep wat hij bedoelde. Door het getijdenvergrendelingseffect is de omlooptijd van Charon rond Pluto precies gelijk aan de rotatietijd van Charon zelf en de rotatietijd van Pluto. Dit betekent dat ze altijd met dezelfde kant naar elkaar kijken. Charon kan in feite worden gezien als de synchrone satelliet van Pluto, waarbij twee relatief stationaire punten op beide hemellichamen te vinden zijn.
‘Het absurde idee van 100 jaar geleden is niet zo moeilijk te realiseren als je misschien wel denkt. De technologie van de ruimtelift waarop het gebaseerd is, is al doorontwikkeld. Vergeleken met de hoogte van de geostationaire baan op aarde, is 19.740 kilometer heel dichtbij. De enige moeilijkheid zit hem in de enorme financiële investering. Maar zolang je bereid bent te investeren, kan een sterrenbrug van 19.740 kilometer in twee jaar tijd worden gebouwd. Tegen die tijd kun je met de trein naar Charon reizen. Stel je toch eens voor hoe het zou zijn om met de trein door de sterren te reizen.’
Nu begreep ik waar die pilaar voor was. Het was een brugpijler. Oude Yan had die aangelegd toen hij voor het eerst op Pluto arriveerde. Door er elke dag in meditatie bovenop te zitten, kon hij nadenken over zijn ambities en aspiraties.
De andere klasgenoten bleven stil en dachten al na over de haalbaarheid van deze investering. Hoe je het ook wendde of keerde, dit plan was op zijn minst zeer fantasierijk. Als het zou lukken, zou het de grootste architectonische prestatie in de menselijke geschiedenis zijn. Op de gezichten van de klasgenoten was een uitdrukking van verlangen verschenen.
Alleen ik bleef kalm: ‘Oude Yan, je weet toch dat ik gewoon een privédetective ben die van commissies leeft…’
Oude Yan grinnikte hartelijk: ‘Je hebt mij en Oude Sun enorm geholpen. Voordat ik deze reis organiseerde, vertelde Oude Sun me nadrukkelijk dat je nog nooit in de ruimte was geweest en vroeg me je mee te nemen om je te bedanken voor je vriendelijkheid.’
Oude Sun was de plaatsvervanger van Oude Yan; deze vips hebben altijd wel iets wat ze niet zelf konden, dus daar ik hielp ze dan bij. Het was dan ook niet zozeer een bedankje, maar eerder een prijs voor mijn zwijgen, omdat de geheimen die ik bewaarde veel meer waard waren dan één interstellair avontuurtje.
De dagen erna nam Oude Yan ons mee en liet ons genieten van de buitenaardse landschappen zoals ijsvulkanen en ondergrondse methaanzeeën. We gingen zelfs skiën. Stikstofijs verdampt heel snel. Door de lichte wrijving van de ski ontstaat er een luchtkussen, waardoor de ski weer omhoog wordt gestuwd. We gleden niet, we vlogen.
Oude Yan zat vrijwel het hele verblijf op zijn brugpijler te mediteren, behalve als hij ons rondleidde. Hij was duidelijk geobsedeerd door zijn droom.
Op de zesde dag vond hij bovenop die pijler de dood.
Toen ik naar het lichaam van Oude Yan keek, dacht ik: deed zijn droom hem de das om? Was dit een gevalletje “boontje komt om zijn loontje”?
Het tijdstip van overlijden was zonder enige twijfel 14:39 uur (Beijing-tijd). Het logboek van zijn ruimtepak was namelijk om 14:39 uur stilgevallen. Via de achterkant van de ruimtepakhelm was een kogel in Oude Yans hersenen doorgedrongen.
Niemand nam de moeite om te controleren welk type of welk kaliber kogel het was, omdat dat niet nodig was. Er was toch maar één wapen op het hele hemellichaam, of niet soms? Iedereen keek me argwanend aan.
Ik was op een simpele maar doeltreffende manier in de val gelokt. De moordenaar wist dat ik al jaren een wapen bij me droeg. En ik weet zeker dat niemand het wapen de afgelopen dagen van me heeft afgepakt. Dit feit erkennen beloofde niet veel goeds voor me.
Om te laten zien dat ze hun plicht deden, beperkten ze mijn bewegingsvrijheid en riepen vervolgens al het personeel van de basis bijeen dat symbolisch van top tot teen werd gefouilleerd. Daarna werd elke hoek van de basis doorzocht. Er werd geen tweede wapen gevonden. Een tweede wapen langs de beveiliging smokkelen? Vrijwel onmogelijk.
‘Heb je iets om jezelf mee te verdedigen?’ vroeg Zhang Longwei me. Hij was een reisgenoot en tevens juridisch adviseur van de Planetaire Raad. Hij had een strenge blik, glimlachte zelden.
‘Ik heb een wapen, maar geen kogels.’ Mijn verweer klonk zwak en ik wist het. Maar ik weigerde zomaar stil te zitten en niets te doen. Ik zei: ‘Er is één ding dat me dwars zit. Vandaag sneeuwde het ammoniak en dat stopte om 14:38 uur. Om Oude Yan van onderin de krater bovenop de pilaar te raken, zou ik de krater hebben moeten beklimmen omdat de kogel via de achterkant van het hoofd naar binnen is gedrongen. Tijdens de klim door de sneeuw zouden er onvermijdelijk voetsporen zijn achtergebleven. Maar er waren geen voetsporen rond de plaats delict.’
‘Een besneeuwde, gesloten kamer,’ zei een vrouw van het reisgezelschap onverschillig, zonder mij vrij te spreken of te beschuldigen. Zij heette Song Jiajia, vicepresident van Interstellar Development Bank.
Dit was inderdaad een vreemd geval. Totdat het was opgelost, konden ze de aanklacht tegen mij niet zomaar negeren. ‘Aangezien er twijfels bestaan in deze zaak,’ zei ik, ‘heb ik redenen om de anderen ook te verdenken. Ik wil graag meewerken aan het onderzoek.’
Het was prima geweest om helemaal geen onderzoek te doen, want dit onderzoek had me alleen maar verdachter gemaakt.
Het onderzoek wees uit dat iedereen een waterdicht alibi had, behalve ik.
De alibi’s verifiëren was eenvoudig; er waren identiteitsgegevens voor het betreden en verlaten van de basis. Tussen 14:00 uur en 15:00 uur was iedereen op de basis gebleven, behalve ik. Ik was buiten een wandelingetje gaan maken in mijn eentje.
Het was dat ik Oude Yan echt niet had vermoord, anders moest ook ik toegeven dat ik de moordenaar was.
Het bewijs tegen mij was niet alleen ijzersterk, het was overweldigend. Behalve dat ze de oplossing voor de besneeuwde, gesloten kamer nog niet hadden gevonden, was er met het beschikbare materiaal al genoeg bewijs voor een veroordeling.
‘Gezien de huidige situatie, maakt het niet uit hoe ik mezelf verdedig, het is zinloos. Kunt u mij twee uur de tijd geven om op de plaats delict te mediteren? Maakt u zich geen zorgen, ik zal niet weglopen. Waar zou ik in vredesnaam heen kunnen gaan?’ Ik glimlachte wrang. Na onderling overleg stemden ze in, wetende dat ik niet kon ontsnappen.
Ik zat op de pilaar waar Oude Yan had gezeten, ordende mijn gedachten. Dit was in feite een dubbele gesloten kamer. De moordenaar had twee problemen op te lossen. Hoe kon hij de basis binnenkomen en verlaten zonder elektronische identiteitsverificatiegegevens achter te laten? Hoe kon hij de plaats delict verlaten zonder voetafdrukken achter te laten?
Tijdens het doorzoeken van de basis bevestigden verschillende technici dat er geen sporen van manipulatie van de deurregistraties waren gevonden. Wat voor nauwgezette planning en sluwheid is er nodig om zo’n enorme puzzel op te zetten?
Ik raakte in diepe overpeinzing. De tijd tikte seconde na seconde weg. Als ik de echte dader niet binnen twee uur kon vinden en de dubbel gesloten kamer niet kon openbreken, zou ik lijdzaam de zondebok voor de moord moeten worden en voor een interstellair gerechtshof moeten verschijnen.
Ik haalde mijn pistool tevoorschijn en keek de dader aan. Plotseling borrelde er een golf van woede in me op. Als ik niet zo koppig was geweest om dit ding mee te nemen, zou dit allemaal nooit gebeurd zijn. In een vlaag van woede gooide ik het wapen weg. Het vloog heel, heel ver weg.
Wacht eens even!
Terwijl ik het pistool zag wegstuiteren, raakte het me als een fysieke klap. Mijn hele redenering was compleet verkeerd!
Er was een manier! Er was een manier die alles verklaarde. Alleen was die te absurd, te bizar; ik kon het zelf bijna niet geloven.
Met behulp van de computer in mijn ruimtepak controleerde ik snel de informatie. Het kon! De manier was haalbaar. Een kou trok vanuit de diepte van mijn lijf omhoog. Kon iemand werkelijk een moord plegen met zo’n vergezochte methode?
Net toen ik aarzelde, zag ik een cruciaal bewijsstuk! Dit bewijs bevestigde mijn vermoeden volledig.
Terug op de basis maakte ik mijn conclusie bekend.
‘De gedachten van de moordenaar bevestigen is eigenlijk vrij eenvoudig. Allereerst: ik ben er zeker van dat ik de moord niet heb gepleegd, wat cruciaal is en de basis vormt van mijn gedachtegang. Ten tweede heeft niemand van jullie hier de mogelijkheid gehad om een moord te plegen, want jullie konden de dubbel gesloten kamer niet doorbreken; om de eenvoudige reden dat er geen sporen van manipulatie met de elektronische deurregistraties waren. Wat ik wil zeggen is, dat Oude Yan niet door iemand hier is vermoord. Aangezien ik niet de moordenaar ben en ook jullie niet, en het wapen niet op de plaats delict is gevonden, wat erop wijst dat het ook geen zelfmoord betreft, is de identiteit van de moordenaar in feite al onthuld.’
‘Zou het kunnen dat er iemand zich op Pluto schuilhoudt waar niemand van ons iets van wist?’ vroeg Zhang Longwei.
Ik glimlachte en zei: ‘Onmogelijk. Niemand kan overleven op Pluto als hij de basis verlaat.’
‘Je zegt dat de moordenaar niet onder ons is en niemand kan zich verbergen. Het wordt steeds raadselachtiger. Alleen jij en wij zijn op Pluto,’ zei Song Jajia.
Ik grijnsde en zei op dreigende toon: ‘Je slaat de spijker op de kop. Wie zegt dat de moordenaar de moord op Pluto heeft gepleegd?’
Deze uitspraak had een enorme opschudding moeten veroorzaken, had moeten inslaan als een bom. In plaats daarvan viel er een stilte, vol verbijstering. Ze waren snel van begrip; de gevolgtrekking hing in de lucht.
‘De moordenaar,’ kondigde ik aan, ‘bevindt zich op Charon. Op 19.740 kilometer afstand. Er was ooit een journalist zonder wetenschappelijke achtergrond die aan NASA-astronauten vroeg of het, gezien de lage zwaartekracht op Charon, mogelijk was om in één sprong van Charon naar de baan van Pluto te springen. De astronaut zei dat het onmogelijk was; de ontsnappingssnelheid van Charon is 641 meter per seconde, alleen door deze snelheid te bereiken kan je aan de zwaartekracht van Charon ontsnappen. Niemand kan deze snelheid bereiken door te springen. Voor een kogel is het echter een fluitje van een cent. Een mondingssnelheid van 641 meter per seconde was 100 jaar geleden al haalbaar voor sommige automatische geweren. Vuurwapens zijn tegenwoordig nog geavanceerder. Bovendien is de mondingssnelheid van de kogel in een vacuümomgeving hoger dan op aarde.
Een kogel afgevuurd vanaf Charon zou, als hij niet beïnvloed werd door externe krachten en bovendien twintigduizend kilometer ver vliegt, zelfs het einde van het universum kunnen bereiken.
De vraag was echter: hoe kun je vanaf zo’n afstand richten? Dankzij die pilaar, die onderdeel was van het sterrenbrugconcept van Oude Yan. Volgens het gangbare idee worden pilaren meestal in paren gemaakt. Daarom moet er op Charon een identieke pilaar staan. Door de getijdenwerking behouden de twee pilaren een relatief statische, naar elkaar toe gerichte positie aan, tienduizenden kilometers overspannend. Met andere woorden: ze kijken elkaar recht aan.
Een kogel die vanaf die pilaar wordt afgevuurd, hoeft alleen maar een voldoende hoge mondingssnelheid te halen om die andere pilaar te raken, omdat zowel Charon als Pluto geen atmosfeer hebben, of een zeer dunne atmosfeer die verwaarloosbaar is. Uiteraard zullen zwaartekrachtseffecten ervoor zorgen dat de kogel afwijkt van zijn ideale baan, maar deze afwijking is lineair en kan worden berekend en gecorrigeerd.
Daarbij ging Oude Yan elke dag op een vast tijdstip een uur mediteren. De moordenaar had genoeg gelegenheden om te handelen. In feite begon dit moordcomplot al dagen geleden en was het vandaag pas gelukt. Tijdens mijn onderzoek op de plaats delict trof ik metaalschade aan op de pilaar. Aanvankelijk dacht ik dat het kleine meteorieten waren geweest, maar nu bleek het iets anders te zijn. Dat waren schroeiplekken, achtergelaten door talloze kogels die erop waren ingeslagen!
Op deze manier is het probleem van de dubbel gesloten kamer eenvoudig op te lossen. Als ik zou zeggen dat iemand op aarde met een pistool op de maan iemand anders heeft neergeschoten, zou je me uitlachen. Maar zulke dingen gebeuren nu echt, recht voor onze neus.’
Drie dagen later werd Oude Sun gearresteerd. Het plan begon toen Oude Yan voorstelde om me mee te nemen op reis. Ik was de zondebok die hij zorgvuldig had uitgekozen. Oude Sun zei tegen me: ‘Het spijt me. Het sterrenbrugproject kon niet doorgaan, dus moest Oude Yan sterven. Het was iets wat Oude Yan wilde doen, iets wat niemand kon tegenhouden tenzij hij werd vermoord.’
Ik wapperde met mijn hand. Het motief interesseerde me niet, en de dader hoeft zich niet te verontschuldigen bij de detective. Tijdens de terugreis met het ruimteschip moest ik denken aan Oude Yan, die met grote ambitie een brug over de rivier de Styx wilde bouwen.
De brug zal nu nooit meer gebouwd worden, maar ik hoop dat er iemand is die hem over de rivier de Styx brengt.
Over de auteur:
Luo Xia is een opkomend sciencefictionauteur en lid van de Sichuan Writers Association. Hij heeft meer dan twintig korte verhalen gepubliceerd in tijdschriften zoals Galaxy’s Edge, de Chinese editie. Zijn verhaal De gesloten-kamermoord op Pluto werd geselecteerd voor ‘China’s beste spannende verhalenbundel van 2016′. Hij is tevens de auteur van The Demons in the Mind.
Over de illustrator:
Osanne Stierman is een kleurrijke illustrator en tekenstijlenkameleon, die veel werkt in fantasy subgenre met een modern tintje. Hen werkt veel met verschillende materialen, en probeert zelfs in digitaal werk graag de traditionele roots te laten zien. Diens werk en online winkel zijn te vinden via linktree, waar alle links op een rijtje staan.
© 2020 – 2026 Fantasize, Luo Xia & Osanne Stierman
