web analytics
maandag, februari 6

Verdieping: Fantasy en metal zijn als pindakaas en confituur

Door Alexander Olbrechts

Metal en fantasy gaan hand in hand. Het aantal metalbands die fantasy als muzikaal thema kiezen, is hierdoor haast niet te tellen. De fantasyauteur Mark Groenen maakte onlangs volgende vergelijking: “fantasy en metal zijn als pindakaas en confituur”. Persoonlijk eet ik niet graag pindakaas, en zou ik liever zeggen “metal is als mayonaise en frietjes”, maar het bekt inderdaad wel lekker. Daarbovenop heeft Groenen gelijk: het is een onverwoestbaar feit dat fantasy een erg geliefd concept is in de metalscene. Mensen die bij het woord metal denken aan schreeuwen/brullen/roepen/krijsen, hebben waarschijnlijk gelijk, maar er is ook ontzettend veel metal met cleane vocalen (dat is een term die we – als metalfans – geven aan genres waarin de vocalen niet geschreeuwd worden en aldus “clean” zijn). Met dit artikel maak ik een korte uiteenzetting over het concept fantasy in metal. Uiteraard worden slechts enkele voorbeelden in deze blog aangehaald. Ongetwijfeld kan deze tekst nog met honderden namen aangevuld worden. Om de toegankelijkheid van de muziek en de tekst te vergroten, zal ik alle metal met cleane vocale groeperen en alle metal met extreme vocalen in een ander topic bespreken.

Fantasy in metal – cleane vocalen – powermetal, heavymetal, symfonische metal

Rapsody of Fire – Power of the Dragon Flame

Conceptalbums
Een album waarvan alle nummers rond één bepaald thema (of een verhaal) draaien, wordt een conceptalbum genoemd. Er zijn bands die volledige fantasyverhalen uitvinden voor hun conceptalbums. Een van de bekendste en succesvolste bands die dit doet is de Italiaanse powermetalband Rhapsody of Fire. Rhasopdy of Fire heeft momenteel al drie verschillende fantasysaga’s uitgewerkt die over verschillende albums worden gebracht. Hun eerste verhaal, The Emerald Sword Saga, beslaat maar liefst vijf albums. Op het zesde album van deze Italiaanse band (Symphony of Enchanted Lands II: The Dark Secret) en de gelijknamige ep werd niemand minder dan Christopher – Saruman – Lee aangetrokken om de rol van verteller op zich te nemen. Lee’s lage basstem bleek een schot in de roos te zijn, want hij zou nadien nog op veel albums mogen terugkeren om de rol van The Wizard King op zich te nemen. Omdat Lee naast een voortreffelijk acteur ook een begenadigd zanger bleek te zijn, nodigde het toenmalige Rhapsody (de “of Fire” werd later toegevoegd wegens een dispuut over de bandnaam) hem uit om in duet te gaan met Fabio Lione, de zanger van de band. Voor dit nummer, The Magic of the Wizard’s Dream, werd een video gemaakt. Via Rhapsody kwam Lee in aanraking met metal. Een kennismaking die de acteur goed beviel, want in 2010 richtte hij het metalproject Charlemagne op, waarmee hij twee albums uitbracht.

Een andere band die een fantasyverhaal over meerdere album spreidt is Dragonland. Hun The Dragonland Chronicles beslaat al drie albums en zal binnenkort ongetwijfeld een vervolg kennen. Of Kaledon met Legend of the Forgotten Reign dat liefst zes delen (en dus zes albums) kent. Gloryhammer daarentegen gaat de mosterd halen in sciencefantasy, het subgenre dat het beste uit fantasy en scifi combineert. Het eerste album van Gloryhammer vertelt het verhaal van de kwaadaardige tovenaar Zargothrax die de stad Dundee bestormt en verovert met een leger van slechte, ondode eenhoorns. De prins van het koninkrijk Fife, Angus McFife, verslaat de tovenaar en werpt hem in een “bevroren poel” van “vloeibaar ijs”. Op de volgende twee albums gaat het verhaal van Zargothrax en Angus McFife naar de ruimte, waarbij het verzet zich onder leiding van McFife verzamelt aan boord van de vliegende onderzeeër, de DSS Hootsforce.

Cover van The Dark Lands van Markus Heitz

Samenwerkingen met schrijvers
Soms weten bepaalde bands een echte auteur te strikken. De Duitse powermetalband Blind Guardian werkte voor een van hun albums samen met de gekende fantasyauteur Markus Heitz. Heitz schreef het verhaal Die Dunklen Lande (vertaald als The Dark Lands, er is helaas geen Nederlandse vertaling) waarin de jonge avonturierster, Aenlin Kane, naar Hamburg reist om de erfenis van haar beroemde vader, Solomon Kane, te onderzoeken. Blind Guardian schreef de soundtrack voor het boek en de teksten op deze plaat zijn een voortzetting van het verhaal, waardoor The Dark Lands als een prequel van het album gezien kan worden. Het album heet Legacy Of The Dark Lands en hoewel het om een “metalalbum” gaat, is er geen elektrische gitaar te horen, want de muziek werd volledig door The City of Prague Philharmonic Orchestra ingespeeld. Ik zou dit album een ware must noemen voor de fans van Heitz die tegen een stevige dosis symfonie kunnen.

Natuurlijk kan ook sciencefiction in deze sectie niet ontbreken. Een Duitse auteur, Victor L. Pax, mocht debuteren via een speciale samenwerking met de eveneens Duitse heavymetalband Messenger. Speciaal voor deze band schreef Pax twee boeken waarin de bandleden een rol spelen. De band heeft twee albums uitgebracht die gebaseerd zijn op deze Sternenwolf-saga, nl: Starwolf – Pt. 1: The Messengers en Starwolf – Pt. 2: Novastorm. Het verhaal van de Sternenwolf-saga handelt over de gevreesde Sterrenwolf en zijn bende. “Door het allesomvattende verbod op kloonslavernij en de vernietiging van alle kennis over genetische manipulatie door de Ethische Orde, is ruimtepiraterij niet alleen een lucratieve bezigheid geworden, maar dient het ook als laatste toevluchtsoord voor alle vrije individuen binnen de galactische Federatie.”

Metal Opera
Metal Opera is een erg specifiek genre dat zich afsplitst van symfonische metal. Deze minuscuul kleine tak in het metalspectrum werd niet uitgevonden, maar wel benoemd door de Duitse band Avantasia. De albums in dit genre worden gekenmerkt door een grote aanwezigheid van gastmuzikanten die allen een rol in het verhaal op zich nemen, je kunt het al raden… Deze verhalen vallen veelal terug op fantasy of sciencefiction. Het Ayreon-album Into the Electric Castle verhaalt over acht archetypische personages uit verschillende historische tijdperken die zich plotseling in een andere dimensie bevinden, waar ze proefpersonen zijn in een experiment dat wordt uitgevoerd door een buitenaards ras.
Het verhaal in Avantasia’s The Mystery Of Time gaat over een klein oud Engels stadje tijdens het Victoriaanse tijdperk en waar een jonge agnostische wetenschapper met de naam Aaron Blackwell gedwongen wordt om de samenhang van tijd, God en wetenschap te onderzoeken. Hij wordt verscheurd tussen geloof in zijn professionele overtuiging, zijn spirituele intuïtie, liefde en een groepje wetenschappelijke occultisten.

Marius Danielsen’s Legend of the Valley Doom

“Als Rhapsody of Fire Saruman heeft, dan moeten wij Gimli hebben,” moeten de jongens van Marius Danielsen’s Legend of Valley Doom hebben gedacht. Het verhaal Legend of Valley Doom wordt over (voorlopig) over drie albums gebracht. De verteller is niemand minder dan John Rhys-Davies, aka Gimli. In het derde deel van de Valley Doom-reeks moeten de helden zeven oude magische artefacten halen om het tegen de ‘Dark Lord’ op te nemen. In de tempel van de Oude God vinden ze het Zwarte Boek met een gedetailleerde map naar deze magische wapens. Het lied The Sarlinian Bow verhaalt over een van de zeven artefacten: een magische elfenboog. De boog is al generaties lang verdwenen en had de krachten om zowel te doden als te helen. Ergens bij een waterval groeit de boom des levens die de geheime locatie van de boog kent.

Cosplay van draken, dwergen, piraten, weerwolven, trollen…
Noem een fabeldier of een magisch concept op en er zal ongetwijfeld een metalband te vinden zijn die er zijn gimmick rond gemaakt heeft. Net zoals draken geliefde fabeldieren zijn in fantasy, zijn ze dat (tot vervelens toe) ook in de metalscene. Het aantal bands die draken in hun liederen bezingt is niet in één blog te bevatten. Ik zal er slechts één aanhalen. Bloodbound is een Zweedse powermetalband die graag Het lied van ijs en vuur van George R.R. Martin in zijn teksten aanhaalt, maar ook Tolkien en vampiers niet schuwt. Toch richt Bloodbound zich steeds weer tot de draken om hun albums aan op te hangen. Zanger Patrik J. Selleby kan de laatste jaren in de videoclips en op het podium steeds gespot worden met een stukje drakenhuid en kleine hoorns op zijn hoofd. In de videoclip voor Rise Of The Dragon Empire kun je ook enkele CGI-draken spotten.

Wind Rose

Een band die het dwergenras wel helemaal to the next level brengt, is zonder enige twijfel Wind Rose. Deze Italianen brengen een mix tussen folk- en symfonische powermetal, maar ze bestempelen hun muziek vooral zelf graag als ‘Dwarve Metal’. Deze vijf heren zingen niet alleen over dwergen ze komen gedurende hun optredens en in hun videoclips ook helemaal als dwergen uitgedost. Hun liedjes vertellen de verhalen van dwergen uit Lord of the Rings, zoals de nummers To Erebor, The Battle of the Five Armies, The King Under the Mountain. Maar deze band zoekt het ook verder dan alleen maar Tolkien en gaat zijn inspiratie op hun nieuwe plaat bijvoorbeeld ook bij Warhammer halen zoals in het nummer Gates of Ekrund. Ekrund, dat tegenwoordig bekend staat als Mount Bloodhorn, is een gevallen nederzetting van de Dwergen. Tijdens -1498 IC werden de Badlands overspoeld door Greenskins. Ekrund viel in handen van de Orks na vele maanden van intense gevechten tegen de in de minderheid zijnde Dwergen.

De term piraten zal niet onmiddellijk aan fantasy gelinkt worden, omdat dit thema eerder als historisch bestempeld kan worden… Maar toch worden de meeste piratenverhalen met een flinke speculatieve insteek gekruid en vallen ze eerder onder categorie “piratenmythologie”. Denk maar aan mythische zeemonster zoals de Kraken of Leviathan, vervloekte schepen met ondode piraten, behekste eilanden en schatten of vergiftigde geschenken. Er zijn enkele bands die beweren Pirate Metal te spelen, zoals Running Wild en Swashbuckle, maar tegenwoordig is het vooral Alestorm die alle andere bands naar de kroon steekt.

Weerwolven worden dan weer bezongen door de Duitse powermetalband Powerwolf. Deze band die pretendeert een metalmis te brengen, schrijft nummers die doorspekt zijn religieuze concepten en vampiers- en weerwolvenverhalen. Zo staat deze band in priestergewaden op het podium en worden er verschillende christelijke elementen gebruikt om de ‘mis’ sfeervol te maken. Een recent wolvenverhaal dat Powerwolf tot nummer smeedde was de legende rond het beest van Gévaudan. Het verhaal achter het Beast Of Gévaudan gaat over een mysterieus beest dat aan het einde van de 18e eeuw talloze mensen doodde in het zuiden van Frankrijk. Het beest is nooit gevangen en er zijn altijd veel legendes rond de gebeurtenissen geweest, tot en met de interpretatie van de geestelijken, die het beest zagen als ‘de straf van God’ of zelfs als een ‘redder van de mensheid uit het wereldse en zondige bestaan’.

Dit was een summiere aanraking van het speculatieve genre in metal met cleane vocalen. De uiteenzetting is verre van volledig, maar ergens moet je stoppen. Wie de titel van deze sectie goed gelezen heeft, merkt dat trollen niet werden aangehaald. Dit komt omdat Troll Metal door de jaren heen een eigen subgenre is geworden. In een tweede deel van deze blog zal ik de hardere/extremere genres onder de loep nemen, waaronder dus ook Troll Metal.

 

Over de auteur:
Ik ben Alexander Olbrechts. Mijn passie voor verhalen is steeds een drijfveer in het schrijven geweest. Alles startte met de grote liefde voor verhalen uit het sciencefiction- en fantasygenre. Begeesterd door grote namen, met Robert Jordan (R.I.P.) als belangrijkste, trek ik de verhalende stijl van deze genres die met veel oog voor detail worden geschreven in mijn werk door. Verhalen, of ze nu verwerkt worden tot films, series, games of boeken, hebben mij altijd al gefascineerd. Daarnaast ben ik ook al enkele jaren muziekredacteur bij het digitale muziekmagazine metalfans.be. Kijk ook op Instagram en Facebook.

 

Uitgelichte foto: © Dylan Sprangler via Pexels.com

 

© 2020 – 2023 Fantasize & Alexander Olbrechts

You cannot copy content of this page