web analytics
dinsdag, februari 27

Boekrecensie: Dune – The Graphic Novel, book 1

Door Mariëlle Douma & Marcel van der Sleen

Rond dezelfde tijd als de nieuwste filmbewerking van de grootste sciencefictionklassieker allertijden, verscheen ook nog een andere versie van Dune: de Engelstalige graphic novel, een bewerking door Brian Herbert en Kevin Anderson, in samenwerking met tekenaars Raul Allen en Patricia Martin.

In Dune verhuist Paul Artreides naar de woestijnplaneet Arrakis wanneer zijn vader daar de positie van gouverneur moet vervullen. De planeet vormt een belangrijke sleutel in het ruimtereizen, want alleen daar vindt men melange, een geestverruimende substantie die het mogelijk maakt om door het heelal te navigeren. De familie vermoedt echter dat de aanstelling een valstrik is, gezet door hun grote vijand, de Harkonnens. Terwijl ze hun best doen om de inwoners van Arrakis, de Vrijmans, voor zich te winnen, bereiden Paul en zijn familie zich voor op de complotten die tegen hen in werking zijn gezet. De Vrijmans zien in Paul de verlosser waar ze al eeuwen op hebben gewacht, de Lisan Al-Gaib. Is hij werkelijk die machtige man, of is hij nog steeds de jongen die uiteindelijk in de voetsporen van zijn vader zal moeten treden?

Foto: © Mariëlle Douma

Trouwe adaptatie
Brian Herbert en Kevin Anderson wilden met deze bewerking van Dune een heel trouwe adaptatie van het originele verhaal neerzetten. En dat is hen zeker gelukt: de graphic novel is werkelijk een waardige bewerking van dit epische sciencefictionmeesterwerk. De scènes volgen stap voor stap het verhaal zoals bekend uit het origineel. De graphic novel weet precies de accenten op de juiste plaats te leggen, waardoor de verhaallijn zelfs makkelijker te volgen is: het politieke gekonkel verdwijnt naar de achtergrond, waardoor het verteltempo stijgt ten opzichte van het origineel.

Solid inking-stijl
Herbert en Anderson kozen voor een samenwerking met tekenaars Raul Allen en Patricia Martin, die beiden ook eerder werk hebben gemaakt voor Marvel, Valiant en DC. Zeker niet de minste tekenaars dus, en dat is te zien. De tekenaars maken gebruik van een solid inking-stijl, wat zorgt voor een hoog contrast op de pagina. Daardoor zijn de personages duidelijk gedefinieerd in beeld gebracht en de nadruk binnen een frame ligt op de persoon die op dat moment het meest relevant is. Allen en Martin weten zich daarmee ook zeker qua stijl te onderscheiden van werk voor hun eerdere opdrachtgevers, en geven Duin daarmee een geheel eigen aanblik.

Tastbaar en geloofwaardig
Waar het origineel hier en daar traag leest door de ouderwetse schrijfstijl en woordgebruik uit de vorige eeuw, is de graphic novel helemaal up-to-date: hierdoor heb je als lezer nog meer aandacht voor het verhaal. Dat is fijn, want het verhaal is echt, authentiek en prachtig, alsof je zomaar op deze wereld zou kunnen rondlopen. Waar je als lezer je een voorstelling moet maken van de wereld, maken de tekenaars gebruik van grote, overzichtelijke frames met een gedetailleerd beeld. Ook wanneer er technologie ten tonele verschijnt, passen de tekenaars deze techniek toe. In de kleinere shots leggen zij de focus op de gezichten en dialogen en terwijl ze de achtergrond eenvoudig houden; als lezer zie je de wereld wél perfect voor je. De tekenstijl, die meer neigt naar het realistische dan het cartooneske, maakt de technologieën nog tastbaarder en geloofwaardiger.

Wazige frames
Bijzonder is de manier waarop de tekenaars emotie weten op te roepen bij de lezer. Ze spelen met positieven en negatieven om gevoelens uit te drukken, zoals bijvoorbeeld pijn, waarbij in de opeenvolgende frames positieven en negatieven elkaar afwisselen. De intense close-ups versterken vervolgens dit gevoel. Ook de zintuiglijke waarnemingen weten de tekenaars over het algemeen heel goed over te brengen: wanneer een personage wazig ziet, zie je ook bijvoorbeeld een wazig frame.

Door middel van effectief kleurgebruik weten de tekenaars niet alleen de sfeer van een scène te vangen, tegelijkertijd zetten ze kleurgebruik ook in om aan te geven op welke locatie we ons bevinden. Scènes in de omgeving van de Artreides zijn in koelere tinten weergegeven, terwijl locaties van de Harkonnens voornamelijk naar rood en oranje kleuren. Dit beperkte kleurgebruik zorgt voor een heldere sfeer maar ook voor rust, overzicht en duidelijkheid en draagt daarmee bij aan het begrip van het verhaal.

Minder karakterontwikkeling
Wat wel een nadeel is aan de graphic novel, is dat door het hogere verteltempo en de focus op de hoofdverhaallijn je als lezer minder meekrijgt van de ontwikkeling die Paul Artreides doormaakt. Je voelt meer afstand tot Paul en dat is jammer, want de ontwikkeling van jongen tot de man die de rol van hertog op zich durft te nemen, is juist één van de sterkere verhaallijnen in Dune.

Conclusie
Voor fans van de originele versie van Dune voelt de graphic novel als thuiskomen, voor nieuwe lezers is dit een heerlijke kennismaking met een prachtige sciencefictionwereld, die tot ieders verbeelding spreekt. Een aanrader voor jong en oud!

 

© 2020 – 2024 Fantasize, Mariëlle Douma & Marcel van der Sleen

You cannot copy content of this page